Bijstand

Bijstand intrekking auto kenteken 2025: Eiser verliest zaak over niet gemelde auto’s

Een man heeft zijn bijstandsuitkering kwijtgeraakt omdat hij twee auto's op zijn naam niet had gemeld bij de gemeente. De rechtbank oordeelde dat hij hiermee de 'inlichtingenplicht' schond, waardoor de gemeente zijn recht op bijstand niet kon controleren. Het gevolg is dat de uitkering over de betreffende maanden wordt ingetrokken en de al ontvangen bedragen moeten worden terugbetaald.

Uitkomst: Vordering koper afgewezen
Rechtbank

Rechtbank Zeeland-West-Brabant

Datum uitspraak

27 januari 2025

Zaaknummer

BRE 23/3024 PW

ECLI

ECLI:NL:RBZWB:2025:402

Onderwerp

Intrekking en terugvordering van bijstandsuitkering wegens schending inlichtingenplicht m.b.t. niet gemelde auto's (vermogen).

Wetsartikel

Participatiewet Artikel 17, Artikel 54, Artikel 58

Samenvatting in gewone taal

Wat is er gebeurd in de zaak Bijstand intrekking auto kenteken 2025?

De Rechtbank Zeeland-West-Brabant heeft uitspraak gedaan in een belangrijke zaak (ECLI:NL:RBZWB:2025:402) over het intrekken en terugvorderen van een bijstandsuitkering. [Eiser] had twee auto’s op zijn naam staan die hij niet bij de gemeente Tilburg had gemeld. De gemeente vond dat hij hiermee de regels van de Participatiewet had overtreden. Dit leidde tot een procedure en geschil met de gemeente.

De kwestie draait om de ‘inlichtingenplicht’ die iedereen met een bijstandsuitkering heeft. Dit betekent dat u de gemeente direct moet laten weten over belangrijke veranderingen die invloed kunnen hebben op uw uitkering. Bezittingen zoals auto’s vallen hier ook onder, omdat ze meetellen als vermogen. Als u dit niet doet, kan de gemeente uw uitkering intrekken en het geld terugvragen.

Waarom werd de bijstand ingetrokken?

[Eiser] ontving een bijstandsuitkering. De gemeente Tilburg ontving een tip over de reis van zijn partner en ontdekte tijdens onderzoek dat er twee auto’s op zijn naam stonden: een Mitsubishi (sinds februari 2022) en een Mazda (sinds juni 2022). Omdat auto’s gezien worden als bezittingen die invloed kunnen hebben op het recht op bijstand, had [Eiser] dit moeten melden. Hij deed dit niet.

De gemeente vroeg om bewijzen van aankoop en financiering, maar [Eiser] kon deze niet voldoende overleggen. Hij beweerde dat één auto van zijn neef was, maar kon dit niet hard maken met objectieve stukken. Hierdoor kon de gemeente niet vaststellen of [Eiser] in de betreffende maanden wel recht had op bijstand. Dit is de kern van de zaak omtrent de bijstand intrekking auto kenteken.

De argumenten van [Eiser] en de gemeente

[Eiser] vond dat de gemeente de waarde van de auto’s te hoog had ingeschat, vooral omdat ze oud waren (15 en 16 jaar). Hij legde een koopcontract over voor de Mazda van €1.500,-, veel lager dan de €2.362,50 die de gemeente vaststelde op basis van ANWB-koerslijsten. Ook vond hij dat de Mazda niet zijn eigendom was, ondanks dat die op zijn naam stond. Hij gaf aan dat de intrekking en terugvordering een te zware straf waren, omdat hij geen kwade opzet had en inmiddels alle informatie had proberen te overleggen.

De gemeente hield vast aan haar besluit. Een auto op naam staat, telt mee als vermogen, ongeacht de reden van tenaamstelling. [Eiser] had dit moeten melden. De door hem overlegde bewijzen waren niet objectief en verifieerbaar genoeg. De gemeente heeft de waarde van de auto’s vastgesteld op basis van de ANWB-koerslijsten (75% van de total loss waarde), wat een gangbare methode is. Omdat [Eiser] de inlichtingenplicht schond en de gemeente zijn recht op bijstand niet kon vaststellen, was intrekking en terugvordering wettelijk verplicht en proportioneel.

Wat besloot de rechter?

De rechtbank was het eens met de gemeente. Het stond vast dat beide auto’s op naam van [Eiser] stonden. Dit rechtvaardigt de aanname dat ze deel uitmaken van zijn vermogen. [Eiser] slaagde er niet in om het tegendeel te bewijzen met objectieve en controleerbare documenten, ook niet met het later ingediende koopcontract voor de Mazda. De rechtbank oordeelde dat de waardebepaling via ANWB-koerslijsten correct was, aangezien [Eiser] geen overtuigende bewijzen leverde voor een lagere waarde of ernstige gebreken.

De rechtbank bevestigde dat [Eiser] zijn inlichtingenplicht had geschonden door de auto’s niet te melden. Zonder deze melding kon de gemeente niet vaststellen of hij in die periodes recht had op bijstand. Intrekking en terugvordering zijn in zo’n geval verplicht. De rechter vond de sanctie niet disproportioneel, omdat het een verplichte actie van de gemeente is bij schending van de inlichtingenplicht, ongeacht kwade opzet. Dringende redenen om van terugvordering af te zien waren niet aanwezig. Het beroep werd daarom ongegrond verklaard.

Wat speelde er in deze zaak?

Tenaamstelling auto 1 (Mitsubishi)

Vanaf deze datum stond de auto met kenteken [kenteken 1] op naam van eiser.

Tenaamstelling auto 2 (Mazda)

Vanaf deze datum stond de auto met kenteken [kenteken 2] op naam van eiser.

Anonieme melding en start onderzoek

Het college ontving een anonieme melding over de partner van eiser en startte een onderzoek naar het bijstandsrecht.

Eerste informatieverzoek college

Het college vroeg eiser om facturen en betaalbewijzen van de auto's.

Gesprek met eiser

Eiser werd gehoord over de auto's en de financiering hiervan.

Tweede informatieverzoek college

Het college vroeg eiser wederom om aanvullende bewijsstukken voor de auto's.

Primair besluit I (Intrekking bijstand)

Het college trekt de bijstand van eiser in over de maanden februari 2022 en juni 2022 wegens schending inlichtingenplicht.

Primair besluit II (Terugvordering bijstand)

Het college vordert de ten onrechte betaalde bijstand van € 1.139,08 (februari) en € 682,65 (juni) terug.

Bestreden besluit op bezwaar

Het college verklaart het bezwaar van eiser ongegrond en handhaaft de intrekking en terugvordering van de bijstand.

Zitting rechtbank

De rechtbank Zeeland-West-Brabant behandelt het beroep van eiser.

Uitspraak rechtbank

De rechtbank verklaart het beroep van eiser ongegrond. De intrekking en terugvordering blijven staan.

Standpunt van de koper

Eiser stelde dat de auto's een veel lagere waarde hadden door hun leeftijd, één auto niet van hem was (maar van zijn neef) en dat de sanctie (intrekking en terugvordering) te zwaar was omdat hij geen kwade opzet had.

Verweer van de verkoper

De gemeente (college) stelde dat eiser de inlichtingenplicht had geschonden door de auto's niet te melden. Omdat de eigendom en financiering van de auto's niet objectief konden worden vastgesteld, kon ook het recht op bijstand niet worden gecontroleerd. De vastgestelde waarden op basis van ANWB-koerslijsten waren correct.

De centrale juridische vraag

Mag de gemeente een bijstandsuitkering intrekken en terugvorderen als een ontvanger auto's op zijn naam heeft staan, maar dit niet meldt en de eigendom en financiering niet kan bewijzen?

Veelgestelde Vragen (FAQ)

Wat is de inlichtingenplicht bij een bijstandsuitkering?

De inlichtingenplicht betekent dat u de gemeente uit uzelf moet informeren over alle veranderingen die van invloed kunnen zijn op uw recht op bijstand, zoals vermogen (bijvoorbeeld een auto), werk of wijzigingen in uw huishouden.

Waarom telt een auto mee voor de bijstand?

Een auto wordt gezien als een bezitting (vermogen). Als uw totale vermogen boven een bepaalde grens komt, kunt u minder of geen recht hebben op bijstand. Daarom is het belangrijk om dit te melden.

Wat als ik een auto op mijn naam heb, maar deze is eigenlijk van iemand anders?

Zelfs als een auto alleen op uw naam staat voor een ander, maar u bent de officiële eigenaar (volgens het kenteken), dan moet u dit melden. U moet dan ook kunnen bewijzen dat u niet de echte eigenaar bent, bijvoorbeeld met een duidelijk koopcontract en betaalbewijzen.

Is het erg als ik de gemeente niet op tijd informeer over een auto?

Ja, het niet of te laat melden van een auto is een schending van de inlichtingenplicht. Dit kan leiden tot het intrekken en terugvorderen van uw bijstandsuitkering, ongeacht of u opzet had of niet.

Hoe bepaalt de gemeente de waarde van mijn auto?

De gemeente gebruikt vaak professionele koerslijsten, zoals die van de ANWB, om de waarde van een auto vast te stellen. U moet dan met duidelijke en controleerbare bewijzen aantonen dat de werkelijke waarde van uw auto lager is, bijvoorbeeld door ernstige gebreken.