Juridische definitie Art. 6:233 en 6:236 BW De zwarte lijst in artikel 6:236 BW noemt bepalingen in algemene voorwaarden die bij een overeenkomst met een consument als onredelijk bezwarend gelden. Zo’n beding is vernietigbaar volgens artikel 6:233 BW.
Wat betekent de zwarte lijst bij autokoop?
Deze uitleg gaat over een auto die u als particulier bij een bedrijf koopt, of een autoreparatie die u privé laat uitvoeren. Algemene voorwaarden zijn standaardafspraken die een bedrijf voor meerdere overeenkomsten gebruikt, bijvoorbeeld over betaling of reparatie. Duidelijke afspraken over de kern van de koop, zoals welke auto u koopt en de prijs, zijn iets anders dan deze algemene voorwaarden.
De zwarte lijst beschermt consumenten tegen bepaalde oneerlijke voorwaarden. Valt een bepaling precies onder een onderdeel van deze lijst, dan geldt zij als onredelijk bezwarend. Kijk daarom naar de inhoud van de bepaling en de voorwaarden van het betreffende wetsartikel.
Zwarte lijst en grijze lijst bij autokoop: het verschil
- Zwarte lijst (artikel 6:236 BW): de genoemde bepalingen zijn onredelijk bezwarend binnen de wettelijke omschrijving.
- Grijze lijst (artikel 6:237 BW): de genoemde bepalingen worden vermoed onredelijk bezwarend te zijn. Het bedrijf moet aantonen waarom de bepaling in die situatie toch redelijk is.
Een uitsluiting van de wettelijke aansprakelijkheid voor schade hoort bij de grijze lijst, artikel 6:237 onder f. Het is dus onjuist om iedere aansprakelijkheidsuitsluiting bij een garage zonder meer een zwarte-lijstbepaling te noemen.
Voorbeelden bij autokoop en autoreparatie
Hypothetisch voorbeeld – zwarte lijst: in de algemene voorwaarden van een autobedrijf staat dat u de koop alleen via de rechter kunt ontbinden. Artikel 6:236 onder b BW zet op de zwarte lijst bedingen die uw wettelijke bevoegdheid tot ontbinding uitsluiten of beperken. Of u in de concrete situatie daadwerkelijk kunt ontbinden, is een afzonderlijke vraag.
Hypothetisch voorbeeld – grijze lijst: een garage sluit in haar algemene voorwaarden iedere wettelijke aansprakelijkheid uit voor schade die zij bij een reparatie veroorzaakt. Zo’n uitsluiting valt onder het vermoeden van artikel 6:237 onder f. De garage moet kunnen onderbouwen waarom de bepaling toch redelijk zou zijn.
Veelgestelde vragen over de zwarte lijst bij autokoop
Is mijn autokoopcontract automatisch ongeldig?
Nee. Het gaat hier om een vernietigbare bepaling in de algemene voorwaarden. Na vernietiging geldt die bepaling niet meer; de overeenkomst en de overige afspraken blijven bestaan.
Is een voorwaarde buiten de zwarte lijst bij autokoop altijd toegestaan?
Nee. Ook een bepaling op de grijze lijst of een andere onredelijk bezwarende voorwaarde kan vernietigbaar zijn. Artikel 6:233 BW bevat daarvoor de algemene regel.
Gaat de zwarte lijst over gebreken aan een auto?
De zwarte lijst gaat over algemene voorwaarden. De vraag of de auto aan de overeenkomst voldoet, gaat over non-conformiteit. Die onderwerpen kunnen bij dezelfde autokoop spelen, maar vragen een afzonderlijke beoordeling.
Bronnen
- Burgerlijk Wetboek Boek 6, artikel 6:233 BW, artikel 6:236 BW en artikel 6:237 BW (geconsolideerde tekst, geldend vanaf 16 juli 2026).
- ACM: algemene voorwaarden aanbieden.
- ACM ConsuWijzer: algemene voorwaarden.
Inhoud gecontroleerd op 6 oktober 2026 aan de hand van de geconsolideerde wettelijke tekst van 16 juli 2026 en de actuele ACM-voorlichting. Algemene uitleg; de beoordeling hangt af van uw overeenkomst en situatie.